ОЙЫН ИДЕЯЛАРЫ
ОЙЫН ИДЕЯЛАРЫ
Бүкіл отбасымызбен ойнаймыз
Отбасылық өмір қарбалас әрі күйбең тірлікке толы болып көрінуі мүмкін. Бірақ ата-ана мен бала бірге ойнағанда ерекше нәрсе болады: ойын күлкі, әңгіме және жақындық үшін ортақ кеңістікке айналады. Бұл бөлімде — қарапайым күнге сыятын жылдам әрі оңай идеялар. Себебі отбасылық ойын жай ғана ойын-сауық емес, өмір бойы эмоционалды тұрақтылықты қалыптастырудың оңай жолы.
+
Отбасылық ойын уақыты
Отбасылық би кеші
Отбасылық би кеші
-Әнді таңдап, бірге билеңіз. Көңілді қозғалыстар жасауға болады.
Бұл неліктен көмектеседі
Сіз бірге қуанасыз және ширығуды басасыз.
Ата-аналарға ұсыным
Балаға ойын өтетін әндерді таңдауға мүмкіндік беріңіз.
+
Отбасылық ойын уақыты
Ас үй оркестрі
Ас үй оркестрі
-Отбасылық ырғақты оркестр жасау үшін кәстрөлдерді, қасықтарды және шыныаяқтарды пайдаланыңыз.
Бұл неліктен көмектеседі
Ынтымақтастықты, ырғақ сезімін және қуанышты ынталандырады.
Ата-аналарға ұсыным
Балаңызға қарқын белгілеуге мүмкіндік беріңіз.
+
Отбасылық ойын уақыты
Отбасылық «алғыс банкасы»
Отбасылық «алғыс банкасы»
-Күн сайын ризашылық білдіретін бір нәрсені жазып немесе суретін салып, оны банкаға салыңыз. Аптаның соңында барлық жазбаны бірге оқыңыздар.
Бұл неліктен көмектеседі
Жағымды байланысты нығайтады және ортақ маңыздылық сезімін тудырады.
Ата-аналарға ұсыным
Балаңызға банканы өзі безендіруге мүмкіндік беріңіз.
+
Отбасылық ойын уақыты
Ойыншықтармен таланттар сайысы
(үйдегі шағын театрмен)
Ойыншықтармен таланттар сайысы
-Картон қорапты сахнаға айналдырып немесе екі орындықтың арасына сүлгі іліп, театрды бірге жасаңыздар. Отбасының әр мүшесі кішкентай ойыншық (жануар, машина) таңдап, оны сахнаға шығарады: ән айтады, би билейді, әзіл айтады немесе күлкілі нәрсе жасайды. Кезек-кезек әртіс те, көрермен де болыңыздар.
Бұл неліктен көмектеседі
Бірге қуануға мүмкіндік береді, шығармашылыққа, қарым-қатынасқа және өзіне сенімділікке ықпал етеді, өзін көрсетуге ынталандырады.
Жақындасу бойынша ұсыным
Балаңыздың идеясын ұстаныңыз және оны дамытыңыз.
+
Отбасылық ойын уақыты
Бірге сурет салыңыз
Бірге сурет салыңыз
-Бір үлкен қағаз бен бірнеше бор немесе қарындаш алыңыз. Бір суретке кезекпен бір заттан қосып салыңыз (бір кезекте бір зат). Ешқандай жоспар жоқ: сурет бірге ойнаған сайын өсе береді. Мұны ойынға айналдыруға болады: үндемей сурет салып, не шығып жатқанын болжаңыз немесе сурет сала отырып әңгіме айтыңыз.
Бұл неліктен көмектеседі
Ынтымақтастыққа, тыңдай білуге, өзін көрсетуге және бірлескен шығармашылыққа негіз болады.
Ата-аналарға ұсыным
Түзетуге асықпаңыз, баланың идеясын ұстаныңыз және процестен ләззат алыңыз.
+
Отбасылық ойын уақыты
Қабырғадағы көлеңке
Қабырғадағы көлеңке
-Жартылай қараңғы бөлмеде қолшамның немесе телефонның жарығымен қабырғаға қолыңызбен не кішкентай ойыншықпен кезек-кезек пішін жасаңыздар (мысалы, құстың көлеңкесін жасап, қолыңызды қаққылап шырылдаңыз немесе ысылдай отырып қолыңызбен жылан бейнелеңіз).
Бұл неліктен көмектеседі
Қиялды оятады және әңгімеге тыныш, жайлы орта жасайды.
Ата-аналарға ұсыным
Сұраңыз: «Сенің ойыңша, бұл пішін неге ұқсайды?» — сосын осы тақырыпта оқиға ойлап табыңыздар.
+
Отбасылық ойын уақыты
Отбасылық сәлемдесу
Отбасылық сәлемдесу
-3–4 түрлі қозғалыстан тұратын бірегей «құпия» отбасылық сәлемдесу немесе қол алысуды бірге ойлап табыңыздар.
Бұл неліктен көмектеседі
Отбасына тиесілік сезімін және бірегей «отбасылық бірегейлікті» күшейтеді.
Ата-аналарға ұсыным
Бұл қол алысуды мектептен немесе жұмыстан кейін кездескен сайын қолданыңыз — байланыс тез қалпына келеді.
+
Отбасылық ойын уақыты
«АЙНА» ОЙЫНЫ
«АЙНА» ОЙЫНЫ
-Кішкене қағаз парақтарына әрқайсысы бөлек қалыпта тұрған (бір аяғын көтерген, қолын айқастырған, қолын басына қойған және т.б.) бірнеше қарапайым «нобай адам» салыңыз. Ересек карточканы таңдайды, ал бала бейнеленген қалыпты тез қайталайды. Содан кейін рөл ауыстырыңыздар.
Бұл неліктен көмектеседі
Балалар әртүрлі қалыпты қайталауға тырысқанда, денесін билеу қабілетін, тепе-теңдігін және үйлесімділігін дамытады. Сонымен қатар зейін мен байқампаздықты күшейтеді.
Жақындасу бойынша ұсыным
Балаңызға «хореограф» болуға мүмкіндік беріңіз: ол сізге өзінің күрделі қалыптарын ойлап тапсын.
Эмоцияларды ашу және басқару үшін ойнаңыз
Балалар күн сайын күшті эмоция сезінеді, бірақ оны түсінуге және меңгеруге үйрену үшін уақыт пен машық керек. Ойын — балаға сезімін зерттеудің, ішіндегісін білдірудің және күнделікті эмоционалды толқуды жеңуді үйренудің табиғи әрі қауіпсіз жолы. Бұл бөлімде — соған көмектесетін қарапайым әрі қызықты идеялар.
+
Эмоционалды ойын
Отражение эмоций
Отражение эмоций
-Встаньте лицом к лицу и повторяйте мимику друг друга. По очереди ведите игру и повторяйте за партнёром.
Почему это помогает
Развивает способность распознавать эмоции и сопереживание.
Рекомендация родителям
Сделайте игру более веселой, добавляя смешные выражения лица.
+
Эмоционалды ойын
Менің ойыншығым өзін қалай сезінеді?
Менің ойыншығым өзін қалай сезінеді?
-Баланың алдына бірнеше кішкентай ойыншық қойыңыз. Кезек-кезек ойыншық таңдап, оның бүгін өзін қалай сезінетінін және неге солай екенін айтыңыз.
Бұл неліктен көмектеседі:
эмоционалды сана-сезім мен сөздік қорын дамытады.
Ата-аналарға ұсыным:
алдымен қарапайым эмоцияны көрсетіңіз (қуаныш, қайғы, мазасыздық).
+
Эмоционалды ойын
Эмоция-шарадалар
Эмоция-шарадалар
-Тек дене қозғалысымен эмоцияны бейнелеңіз. Басқа қатысушы оның қандай эмоция екенін табады.
Бұл неліктен көмектеседі:
эмоционалды сана-сезім мен бейвербалды қарым-қатынасты нығайтады.
Ата-аналарға ұсыным:
жеңіл көңіл-күйді сақтаңыз — күлкі сезімді қауіпсіз етеді.
+
Эмоционалды ойын
Менің эмоциямды тап
Менің эмоциямды тап
-Эмоцияларды 15–20 карточкаға жазып, оларды төмен қаратып қойыңыз. Әр ойыншы қарамай, бір карточканы маңдай таңғышына бекітеді. Сіз балаңызбен кезектесіп «иә» немесе «жоқ» деп жауап беруге болатын сұрақ қоясыздар. Дұрыс тапса, карточка ойыншыда қалады. Ең көп карточка жинаған жеңеді.
Бұл неліктен көмектеседі:
эмоцияны тану мен жанашырлықты дамытады.
Ата-аналарға ұсыным:
көңілді эмоция қосып, ойынды қызықты етіңіз.
+
Эмоционалды ойын
Ойыншық тынығады
Ойыншық тынығады
-Ойыншық шаршады, ашуланды немесе көңілсіз деп елестетіңіз. Оны бірге тыныштандыруға немесе көңілін көтеруге көмектесіңіз: тыныс алыңыз, керіліңіз, тынығыңыз немесе оған ертегі айтыңыз.
Бұл неліктен көмектеседі:
өзін-өзі реттеу тәсілдерін үйретеді.
Ата-аналарға ұсыным:
балаңызға ұсынатын тыныштандыру тәсілдерін өзіңіз қолданып көрсетіңіз.
+
Эмоционалды ойын
ОЙЫНШЫҚТЫ құтқару
ОЙЫНШЫҚТЫ құтқару
-Егер ойыншық «сынса» (немесе өзін ауырып қалғандай көрсетсе немесе күні өте нашар өтсе), оны құшақтау, майлықтан «таңғыш» басу немесе әлдилеу арқылы бірге «жөндеуге» тырысыңыз.
Бұл неліктен көмектеседі:
басқаларға деген жанашырлық пен қамқорлықты жаттықтырады.
Ата-аналарға ұсыным:
балаңыз кейінірек өзі үшін қолдана алатын нәзік жанасу мен тыныштандыратын сөздердің мысалын көрсетіңіз.
КҮНДЕЛІКТІ ОЙЫН СӘТТЕРІ
Баламен ойнау үшін көп орын да, тамаша жоспар да қажет емес. Ойын күні бойы сізде бар қысқа сәттерде тұра алады. Бұл бөлімде — күн тәртібіңізге сыятын ойын үзілістеріне арналған көптеген көңілді әрі қарапайым идея: таңертең, тамақ кезінде, кезекте, ұйықтар алдында және кез келген басқа сәтте.
+
Қысқа ойын сәттері
Оянған кезде бет-жүз
(таңертеңгі рәсімдер)
Оянған кезде бет-жүз
-Таңертең бір-біріңізге бірдей күлкілі немесе мәнерлі бет-әлпетпен сәлемдесіңіздер (мысалы, бұған кештен бастап дайындалуға болады: таңертеңгі бет-әлпет қандай болатынын бірге шешіңіздер. «Кәне, оянып жатқан ұйқылы тасбақаны бейнелейік»).
Бұл неліктен көмектеседі:
эмоционалды байланысты нығайтады және көңілді күй сыйлайды.
Жақындасу бойынша ұсыным:
балаңызға келесі күнгі бет-әлпетті таңдауға мүмкіндік беріңіз.
+
Қысқа ойын сәттері
Серуендеу кезіндегі әңгімелер
Серуендеу кезіндегі әңгімелер
-Жолда келе жатқанда кезекпен бір сөйлемнен қосып, бірге оқиға ойлап табыңыздар (мысалы: «Біз көрген ит шын мәнінде детектив...» — «...ол жоғалған печеньені іздеп жүр»).
Бұл неліктен көмектеседі:
қиял мен өз кезегін күту қабілетін дамытады.
Жақындасу бойынша ұсыным:
әңгіме балаңыз бастаған жаққа қарай жалғаса берсін.
+
Қысқа ойын сәттері
Сөмкедегі тосын сый
Сөмкедегі тосын сый
-Шағын ғана көңілді жазбаны, суретті немесе тапсырманы мектеп сөмкесіне немесе бала оны оңай табатын басқа жерге қойыңыз (мысалы, бәтеңкесіне, жастығының астына, таңғы ас табағының астына, күртесінің қалтасына).
Бұл неліктен көмектеседі:
күні бойы эмоционалды байланыс жасайды.
Жақындасу бойынша ұсыным:
балаңызға келесі жолы сізді таң қалдыруды ұсыныңыз.
+
Қысқа ойын сәттері
Көрінбейтін доп
Көрінбейтін доп
-Көзге көрінбейтін допты лақтырып, оның өлшемін немесе салмағын өзгертіп жатқандай кейіп танытыңыз.
Бұл неліктен көмектеседі:
қиял мен ынтымақтастық қабілетін дамытады.
Жақындасу бойынша ұсыным:
балаға ережелерді өзгертуге мүмкіндік беріңіз.
+
Қысқа ойын сәттері
Мен кіммін?
Мен кіммін?
-Кішкентай ойыншықты артыңызға жасырып, оны бағыттаушы сөздермен сипаттаңыз. Бала оның қандай ойыншық екенін табуы керек.
Бұл неліктен көмектеседі:
тыңдау және ойлау қабілеттерін дамытады.
Жақындасу бойынша ұсыным:
рөлдерді кезекпен өзгертіңіз: біреу сипаттайды, ал біреу табады.
+
Қысқа ойын сәттері
Мені сонда апар
Мені сонда апар
-Таныс жерде (көлікке немесе саябаққа) серуендеу кезінде баланың «GPS» болуына мүмкіндік беріңіз. Ол сізге қашан солға, оңға бұрылуды, тоқтауды немесе «бар жылдамдықпен» жүгіруді айтады.
Бұл неліктен көмектеседі:
балаларға жетекшілік етуге мүмкіндік беру арқылы өзіне деген сенімділік пен шешім қабылдауды ынталандырады, сонымен қатар кеңістіктік қиял мен бағдарлау дағдыларын дамытады.
Жақындасу бойынша ұсыным:
егер ол сізді әдейі «дұрыс емес жаққа» апарса, оның артынан бірнеше қадам жасаңыз: межелі жерге қарағанда бірге көңіл көтеру маңыздырақ.
+
Қысқа ойын сәттері
Қиялдаңыз!
Қиялдаңыз!
-Үлкен ақ қағазға бірдей 3–5 шеңбер сызыңыз. Балаңызға әр шеңберді фломастермен немесе бормен өз бетінше бір нәрсеге айналдыруды ұсыныңыз: әртүрлі бет-әлпет, апельсин сияқты жеміс, әуе шары немесе сағат сияқты зат.
Бұл неліктен көмектеседі
Дивергентті ойлауды дамытады: бір бастапқы нүкте шексіз көп нұсқаға апара алады.
Ата-аналарға ұсыным
Суретті кішкентайыңыз үшін бастап беруге болады — мысалы, аюдың құлағын немесе гүлдің жапырағын қосып, — ал аяқтап, бояуды балаға қалдырыңыз.
+
Қысқа ойын сәттері
СИҚЫРШЫ БОЛЫҢЫЗ
СИҚЫРШЫ БОЛЫҢЫЗ
-Болат шөмішті тұтқасынан, жұмыр жағы көрермендерге қарайтындай етіп қолыңыздың астында ұстаңыз. Оны саусақ ұшыңызбен ақырын ұстап тұрып, содан кейін баяу жіберіңіз де, қолыңызды айналдыра сырғытыңыз — метал шар тіреусіз ауада қалықтап тұрғандай елес пайда болады.
Бұл неліктен көмектеседі
Басқаның көзінше фокус көрсеткен бала өзін мақтан тұтады әрі оны көріп, тыңдағанда өзін сенімдірек сезінеді. Осылайша сенімділік пен қарым-қатынас дағдысы өседі.
Ата-аналарға ұсыным
Екпінді жеңіл әрі ойын күйінде ұстаңыз — нәтижеге назар аудармаңыз. Тек табысы үшін емес, тырысқаны үшін мадақтаңыз.